Büyük Selçuklu Ýmparatorluðu’nun beþinci sultaný. Melikþah’ýn büyük oðludur. Babasýnýn ölümü üzerine henüz çok küçük olan oðlu Mahmud, sultan ilan edildi. Ancak buna rýza göstermeyen vezir Nizamülmülk ve taraftarlarý Rey þehrinde Berkyaruk’u tahta çýkarýp sultan ilan ettiler. Kardeþinin kuvvetlerini Berucird mevkiinde bozguna uðratan Berkyaruk daha sonra kendisini tanýmak þartýyla ona, Ýsfehan ve Fars eyaletlerini devretti. Bu arada amcasý Tutuþ da harakete geçerek Musul’u ele geçirmiþti. Berkyaruk Tutuþ’u yenerek Baðdat’a girdi ve adýna hutbe okuttu. Mücadeleye devam eden Tutuþ, Halep, Harran ve Urfa’yý ele geçirerek tekrar Sultanýn üzerine yürüdü. Zor durumda kalan Berkyaruk, Ýsfehan’a kardeþi Mahmud’un yanýna sýðýndý. Bu sýrada Mahmud’un ölümü ile onun kuvvetlerine de sahip oldu. Daha sonra Rey yakýnlarýnda Tutuþ’la giriþtiði muharebeyi kazandý. Savaþ sýrasýnda Tutuþ’un öldürülmesi ile de ülke içerisinde birlik ve beraberliði saðladý.

Sultan Berkyaruk bundan sonra Anadolu ve Suriye’yi iþgale baþlayan Haçlýlar üzerine kuvvetler sevketti. Ancak emirler arasýndaki rekabetler ve Þii Fatimilerin aleyhte faaliyetleri sonucu, Haçlýlara karþý kesin bir zafer elde edemedi.

Bu arada Berkyaruk’un karþýsýna Gence Meliki ve kardeþi Mehmed Tapar saltanat iddiasiyla çýktý. Berkyaruk 1100 yýlýnda Sefid-rud’da maðlup oldu ise de; Mehmed Tapar’ý arka arkaya dört defa bozguna uðrattý. Ahlat’a sýðýnan Mehmet Tapar, buranýn hükümdarý Sökmen’i ve Ani emiri Menuçehr’i hizmetine alarak yeniden savaþa hazýrlandý. Sultan Berkyaruk çok kan akdýðýný, memleketin harap, emir ve askerlerin yorgun olduðunu, hazinenin boþ kaldýðýný, vergilerin tahsil edilemez bir hale geldiðini ve nihayet Ýslam düþmanlarýna fýrsat verildiðini beyan ederek, gönderdiði bir elçi ile, kardeþini barýþa ikna etti. Böylece 1104’te Azerbaycan’da Sefid-rud hudut olmak üzere Kafkasya’dan Suriye’ye kadar bütün vilayetler Mehmed Tapar’da kalmak ve Baðdat'ta hutbe Berkyaruk namýna okunmak þartýyla, bir antlaþmaya varýldý.

Selçuklu Ýmparatorluðu iki devlete ayrýlmak suretiyle Türkiye ile birlikte üç Selçuk sultaný meydana çýktý. Lakin bu durum çok kýsa sürdü. Zira Berkyaruk vücutça hasta olduðu için, 1104 yýlýnda yirmi altý yaþýnda öldü. Sultan Berkyaruk, ülkesini düþünen ve milletinin refahý için çalýþan bir kimse idi. Ancak kardeþ kavgalarýnýn hem de birlik ve beraberliðe en muhtaç olunduðu bir döneme rastlamasý Berkyaruk’u çok üzmüþtü. Buna raðmen fýrsat buldukça Haçlý kuvvetleri üzerine asker sevk etmekten ve onlara darbeler vurmaktan geri kalmadý.